کد خبر: ۴۲۳۰۳۳۹

تاریخ: ۱۶ مرداد ۱۴۰۳ - ۱۰:۳۵

مدرس حوزه و دانشگاه مطرح کرد

یاد خدا چه آثار و برکاتی دارد

حجت‌الاسلام محمدرضا اعوانی با تأکید بر اینکه باید تلاش کنیم کارهایمان فرسایشی و تکراری نشود، گفت: باید با مطالعه این دعای امام سجاد(ع) یاد بگیریم که خدا را با چه عباراتی بخوانیم و چگونه از خدای متعال یاد کنیم، روزمان را با چه فضای ذهنی به شب برسانیم و شب خود را با چه فضای ذهنی به‌روز برسانیم.

به گزارش ایکنا از لرستان، حجت‌الاسلام والمسلمین محمدرضا اعوانی، مدرس حوزه و دانشگاه شامگاه دوشنبه، ۱۵ مردادماه در سلسله نشست‌های آشنایی با معارف تربیتی صحیفه سجادیه که از سوی معاونت فرهنگی ـ تبلیغی مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران استان لرستان ویژه طلاب لرستانی و به‌صورت مجازی برگزار شد، در شرح دعای ششم صحیفه سجادیه، گفت: این دعا برای وقت صبح و شب است و امام سجاد(ع) خدای متعال را هر صبح و هر شب با زبان دعا یاد می‌کند.

وی با بیان اینکه خدای متعال در قرآن کریم از دعا به‌عنوان عبادت یاد کرده است، افزود: در آیه 60 سوره غافر «وَقَالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبَادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِينَ» فرموده است: «و خدای شما فرمود که مرا با (خلوص دل) بخوانید تا دعای شما را مستجاب کنم. آنانکه از (دعا و) عبادت من اعراض و سرکشی کنند زود با ذلت و خواری در دوزخ شوند.»

این مدرس سواد رسانه با اشاره به اینکه امام سجاد(ع) به استناد آیه ۶۰ سوره غافر در دعای 45 صحیفه سجادیه فرموده است: «فَسَمَّیتَ دُعَاءَک عِبَادَةً، پس نیایش و دعا را عبادت نامیدی»، ادامه داد: باید با مطالعه این دعای امام سجاد(ع) یاد بگیریم که خدا را با چه عباراتی بخوانیم و چگونه از خدای متعال یاد کنیم، روزمان را با چه فضای ذهنی به شب برسانیم و شب خود را با چه فضای ذهنی به روز برسانیم.

اعوانی افزود: امام سجاد(ع) در اول دعای ششم اینگونه با خدای متعال صحبت می‌کند و می‌گوید: «ستایش برای خداست که به نیروی خود شب و روز را پدید آورد، و به نیروی خود میان آن دو تفاوت نهاد و برای هر یک اندازه و زمانی حساب شده قرار داد.»

این مدرس حوزه علمیه اضافه کرد: شیخ کلینی در کتاب اصول کافی روایتی از امام جعفرصادق(ع) درباره آداب وقت بیداری آورده است که فرمود: وقتی انسان نیمه شب از خواب بیدار می‌شود بگوید: «اَلحَمدُ ِللهِ الَّذِي رَدَّ عَلَيَّ رُوحِي لِاَحْمَدَهُ وَ اَعْبُدَهُ: حمد مخصوص آن خدایی است که روح من‌را به من برگرداند تا او را حمد و عبادت کنم.»

اعوانی تصریح کرد: امام سجاد(ع) در بند ۱۴ دعا دوباره حمد خدای متعال را می‎کند و می‌فرماید: «و ما را از پسندیده‌ترین بندگانی قرار ده که شب و روز بر آنان گذشته است، و از سپاسگزارترین‌شان در برابر نعمت‌هایی که عطا کرده‌ای، و از پایدارترین ایشان در عمل به آیین تو، و از خوددارترین آنان در برابر آنچه از آن دورشان داشته‌ای.»

این کارشناس مذهبی با بیان اینکه انسانی که زیاد حمد خدای متعال می‌کند نشان می‌دهد که توجه به منعم یعنی خدای متعال دارد و خودش را مدیون خدا می‌داند، اظهار کرد: حمد و شکر خدا حداقل ثمره‌ای که دارد این است که انسان خود را در محضر خدا می‌بیند و امام سجاد(ع) نیز در این دعا بر حمد خدا تأکید دارد و در این رابطه مرحوم کلینی در اصول کافی باب الشکر از امام جعفرصادق(ع) روایت می‌کند: «اگر کسی صبح که می‌کند چهار مرتبه بگوید «الحمد لرب» و شب که می‌کند باز هم چهار مرتبه بگوید «الحمد لرب» شکر آن روز و آن شب را به جا آورده است.»

اعوانی با بیان اینکه در آخر آیه 13 سوره سبا خداوند متعال فرموده است: «وَقَلِيلٌ مِّنْ عِبَادِيَ الشَّكُورُ؛ و از بندگان من اندكى سپاسگزارند»، گفت: امام سجاد(ع) در دعای اول صحیفه سجادیه می‌‎فرماید: «خدای متعال ما را از یک‌سری امور نهی کرده تا آزمایش کند که آیا نهی خدا را به جا می‌آوریم یا نه» پس نتیجه می‌‎گیریم اگر کسی نهی خدا را مراعات کرد شکر خدا را به جا آورده است.

وی با بیان اینکه توجه به منعم آثار و برکاتی دارد و در آیه ۵۲ سوره بقره «ثُمَّ عَفَوْنَا عَنكُمِ مِّن بَعْدِ ذَلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ» آمده است: «پس از آن بر شما بخشوديم باشد كه شكرگزارى كنيد»، ادامه داد: در آیه ۳۱ سوره محمد(ص) با این مضمون «وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ حَتَّى نَعْلَمَ الْمُجَاهِدِينَ مِنكُمْ وَالصَّابِرِينَ وَنَبْلُوَ أَخْبَارَكُمْ» نیز می‌‎خوانیم: «و البته شما را می‌آزماييم تا مجاهدان و شكيبايان شما را باز شناسانيم و گزارش‌هاى [مربوط به] شما را رسيدگى كنيم.»

این مدرس حوزه علمیه با تأکید بر اینکه باید تلاش کنیم کارهایمان فرسایشی و تکراری نشود، گفت: امام سجاد(ع) در این دعا به آیه ۷ سوره اسراء «إِنْ أَحْسَنتُمْ أَحْسَنتُمْ لِأَنفُسِكُمْ وَإِنْ أَسَأْتُمْ فَلَهَا؛ اگر نيكى كنيد به خود نيكى كرده‌ايد و اگر بدى كنيد به خود [بد نموده‌ايد]» اشاره می‌کند و در بند ۱۲ این دعا می‌فرماید: «اگر خوبی کنیم، ما را با سپاس ترک می‌کند؛ و اگر بدی کنیم، نکوهش‌کنان از ما جدا می‌شود.»

اعوانی با بیان اینکه در دعای ششم صحیفه سجادیه توحید موج می‌زند و حضرت معتقد است جز آنچه فرمان خدا بر آن صادر شده، برای ما کار و مطلبی نیست و جز آنچه را که خدای متعال به ما بخشیدی، خیری وجود ندارد، افزود: یکی از فواید مطالعه و انس با صحیفه سجادیه این است که شخص دید، صحبت کردن و باورش با دید، صحبت و باور بقیه متفاوت می‌‎شود و فرد تلاش می‌کند از پنجره‌ای که امام سجاد(ع) باز کرده به وقایع و امور نگاه کند.

وی با بیان اینکه حضرت امام سجاد(ع) در ابتدا و انتهای دعای ششم صحیفه سجادیه خدا را درمیابد و در بند ۱۳ دعا از خدا می‌خواهد او را حفظ کند که مرتکب گناه نشود، گفت: حضرت در بند ۱۸ دعا می‌فرماید: «خدایا! بر محمد و آلش درود فرست و ما را در این روز و شبمان و در همه روزگارمان برای این امور موفق بدار: به‌کارگیری خیر و دوری از شر و شکر نعمت‌ها و پیروی از روش‌های نیک و دوری از نوآوری‌های ضد اسلام و امر به ‌معروف و نهی ‌از‌ منکر و پاسداری اسلام و کم‌کردن و خوار ساختن باطل و یاری و گرامی‌داشت حق و راهنمایی گمراه و کمک‌کردن به ناتوان و پناه‌دادن به اندوهگین و ناراحت» و با این بند از دعا به ما تأکید می‌کند که باید از مظلومان دفاع کنیم.

این مدرس حوزه علمیه با اشاره به اینکه درس‌هایی که از دعای ششم صحیفه سجادیه می‌گیریم این است که پیوسته باید به فکر دعا باشیم، در نعمت شب و روز و تأثیر شگفتی که نظم آنها در زندگی ما دارد؛ فکر کنیم، نعمت‌ها و محبت‌های الهی که در اطراف ما هست را ببینیم، به خطراتی که در اطراف ما وجود دارد فکر کنیم و خود را در پناه خدا قرار دهیم، به وظایف خود در کنار این نعمت‌ها و درخواست‌ها توجه داشته باشیم، اظهار کرد: شکر نعمت، امر به معروف و نهی از منکر، ارشاد جاهلان و فریادرسی مظلومان و اقرار کردن به یکتایی خداوند و گواهی‌دادن به نبوت پیامبر اکرم(ص)، دعا و درود برای ایشان از دیگر نکاتی است که در این دعا روی آن تأکید شده است.