کد خبر: ۴۰۴۱۲۸۴

تاریخ: ۱۷ اسفند ۱۴۰۰ - ۰۸:۵۸

نقش فرشتگان در تدبیر عالم

مدرس حوزه و دانشگاه با اشاره به اینکه فرشتگان جهان را با نهایت دقت نگه داشته‌اند و همه امور به دست همین فرشتگان انجام می‌شود، گفت: خداوند متعال بر همه چیز عالم احاطه دارد و هیچ چیز از احاطه علمی او خارج نیست.

حجت‌الاسلام اصغر عالی‌پور، مدرس حوزه و دانشگاه در گفت‌وگو با ایکنا از لرستان، در شرح فرازهایی از دعای صحیفه سجادیه، گفت: در فرازهای شانزدهم و هفدهم از دعای سوم صحیفه سجادیه می‌خوانیم «وَ الَّذِينَ عَرَّفْتَهُمْ مَثَاقِيلَ الْمِيَاهِ، وَ كَيْلَ مَا تَحْوِيهِ لَوَاعِجُ الْأَمْطَارِ وَ عَوَالِجُهَا(16) وَ رُسُلِكَ مِنَ الْمَلَائِكَةِ إِلَى أَهْلِ الْأَرْضِ بِمَكْرُوهِ مَا يَنْزِلُ مِنَ الْبَلَاءِ وَ مَحْبُوبِ الرَّخَاءِ(17)؛ و درود بر آنان که وزن آب‌ها و اندازه باران‌های سیل‌آسا و رگبارهای متراکم را به آنها شناسانده‌ای و درود بر فرستادگانت به سوی اهل زمین؛ از فرشتگانی که گرفتاری ناخوشایند و گشایش خوش‌آیند، برای آنان می‌آورند.»

وی ادامه داد: خداوند متعال در آيه هشتم سوره رعد «... وَكُلُّ شَيْءٍ عِندَهُ بِمِقْدَارٍ؛ و هر چيزى نزد او اندازه‌‏اى دارد»، نظام نظم و حساب را بر تمام عالم خلق و امر حاكم دانسته است و در آيه 86 سوره مبارکه نسا «وَإِذَا حُيِّيْتُم بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّواْ بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا إِنَّ اللّهَ كَانَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ حَسِيبًا؛ و چون به شما درود گفته شد شما به صورتى بهتر از آن درود گوييد يا همان را در پاسخ برگردانيد كه خدا همواره به هر چيزى حسابرس است» و نيز در آیه پنجم سوره الرحمن «الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ؛ خورشيد و ماه بر حسابى روان‌اند» و آيات بسياری هم روز قيامت را يوم‌الحساب نامیده‌اند.

عالی‌پور افزود: بر اين اساس، هر چه در جهان اتفاق می‎‌افتد، دارای حساب دقيقی بوده و هيچ چيز از آن قانون عام و سنت غير قابل تغيير الهی استثنا نیست، به همین دلیل اگر طوفان عالم‌گيری نيز اتفاق بیافتد، عدد قطرات باران و مقدار امواج خروشان سيل و مقدار كل آن آب‌ها به‌طور دقيق در سيطره محاسبه خداوند خواهد بود و هيچ چيز از احاطه علمی او بيرون نيست.

این مدرس حوزه و دانشگاه بیان کرد: قرآن كريم سقوط يک برگ از درخت را نيز تحت مراقبت علمی حضرت حق می‎‌داند، پس عجيب نيست كه مأموران حسابرس، تيزبين و ريزبين خدای متعال وزن آب‌ها، مقدار قطرات، تراكم سيل خروشان و... را می‎‌دانند. بلاهايی كه دامن‌گير مردم دنيا می‎‌شود نيز در اثر اعمال ناپاک و رفتارهای ناروای مردم اتفاق می‌افتد، اين بلاها به‌وسيله همين مأموران الهی نازل شده و يک باره نسلی را به انقراض می‎‌كشاند.

وی افزود: خداوند متعال در آیات 69 و 70  سوره مبارکه هود می‌فرماید «وَلَقَدْ جَاءتْ رُسُلُنَا إِبْرَاهِيمَ بِالْبُشْرَى قَالُواْ سَلاَمًا قَالَ سَلاَمٌ فَمَا لَبِثَ أَن جَاء بِعِجْلٍ حَنِيذٍ﴿69﴾ فَلَمَّا رَأَى أَيْدِيَهُمْ لاَ تَصِلُ إِلَيْهِ نَكِرَهُمْ وَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً قَالُواْ لاَ تَخَفْ إِنَّا أُرْسِلْنَا إِلَى قَوْمِ لُوطٍ(70)؛ و به راستى فرستادگان ما براى ابراهيم مژده آوردند سلام گفتند پاسخ داد سلام و ديرى نپاييد كه گوساله‏‌اى بريان آورد، و چون ديد دست‌هايشان به غذا دراز نمی‎‏شود آنان را ناشناس يافت و از ايشان ترسى بر دل گرفت گفتند مترس ما به سوى قوم لوط فرستاده شده‌‏ايم.

عالی‌پور اظهار کرد: مأموران الهی مديريت نظام افعالی صحيفه وجود را بر عهده دارند و جهان را با نهايت دقت نگه داشته‌اند، بنابراین بايد اين مسئله مهم را باور داشت كه آنچه در ظاهر خاكی اين عالم وجود دارد همه در باطن هستی به دست همين مأموران الهی انجام می‎‌شود.

این مدرس حوزه و دانشگاه ادامه داد: همچنین در فراز هجدهم دعای سوم صحیفه سجادیه آمده است «وَ السَّفَرَةِ الْكِرَامِ الْبَرَرَةِ ، وَ الْحَفَظَةِ الْكِرَامِ الْكَاتِبِينَ، وَ مَلَكِ الْمَوْتِ وَ أَعْوَانِهِ، وَ مُنْكَرٍ وَ نَكِيرٍ، وَ رُومَانَ فَتَّانِ الْقُبُورِ، وَ الطَّائِفِينَ بِالْبَيْتِ الْمَعْمُورِ، وَ مَالِكٍ، وَ الْخَزَنَةِ، وَ رِضْوَانَ، وَ سَدَنَةِ الْجِنَانِ؛ و درود بر سفیران بزرگوار نیکوکار و نویسندگان ارجمندی که حافظان اعمال مردم‌اند؛ و درود بر فرشته مرگ و یارانش؛ و منکر و نکیر؛ و رومان، آزمایش‌کننده مردگان قبرها؛ و درود بر طواف کنندگان بیت معمور و بر مالک و خازنان دوزخ و رضوان و خدمتگزاران بهشت.

وی با بیان اینکه دسته ديگر ملائكه، واسطه‌هایی هستند كه نازل می‎‌شوند و به همراه خود چيزهايی دارند كه جملگی به صلاح و مصلحت مردم است، ادامه داد: اينان در مأموريت‌های خود حامل هدايا، نعمت‌ها و بركات بسياری هستند و هر رفت و آمد آنان، پيامدهای نيک، سلامتی و عافيت را به دنبال دارد.

این مدرس حوزه و دانشگاه اضافه کرد: از آنجا كه اين دسته از فرشتگان، معصوم و بدون خطا و مطيع محض حضرت خداوند هستند، صفت «الْبَرَرَةِ» بر آنها اطلاق شده است؛ يعنی اينان از كرامت و فضيلت و نيكی بسياری برخوردارند؛ چنانكه در قرآن كريم نسبت به آنان صفت «الْكِرَامِ الْبَرَرَةِ» نيز آمده است، همانگونه که در آیات 13 تا 16 سوره عبس می‌خوانیم: «فِي صُحُفٍ مُّكَرَّمَةٍ﴿13﴾ مَّرْفُوعَةٍ مُّطَهَّرَةٍ﴿14﴾ بِأَيْدِي سَفَرَةٍ(15) كِرَامٍ بَرَرَةٍ؛ در صحيفه‏‌هايى ارجمند،  والا و پاک ‏شده، به دست فرشتگانى، ارجمند و نيكوكار.»

وی افزود: دسته ديگری از اين فرشتگان، كاتبان اعمال آدميان هستند كه تمامی افعال و رفتارهای آنان را محفوظ می‌‎‌دارند، آنان در قيامت، متنی را به دست افراد می‎‌دهند تا قرائت كنند؛ متنی كه آن‌چنان با دقت نوشته شده كه خود انسان تعجب کرده و می‎گويد: «... يَا وَيْلَتَنَا مَالِ هَذَا الْكِتَابِ لَا يُغَادِرُ صَغِيرَةً وَلَا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصَاهَا وَوَجَدُوا مَا عَمِلُوا حَاضِرًا ...؛ اى واى بر ما اين چه نامه‌‏اى است كه هيچ كار كوچک و بزرگى را فرو نگذاشته جز اينكه همه را به حساب آورده است و آنچه را انجام داده‏‌اند حاضر يابند.»